Có những tờ báo được đọc rồi đặt xuống. Có những tờ báo được giữ lại trên bàn, chuyền từ tay người này sang tay người khác, để rồi trở thành một phần thân thuộc của mỗ nhà. Với Dân Việt News, niềm vui lớn nhất của những người làm báo là được thấy tờ báo của mình hiện diện như thế trong các gia đình Việt tại Úc.
Từ sự sáp nhập của Nam Úc News và Dân Việt News vào tháng 8/2024, một tên gọi chung được chọn với ước mong giản dị: nơi đâu có cộng đồng người Việt, nơi đó có Dân Việt News. Tờ báo đi cùng người Việt để đưa tin, kể chuyện, chia sẻ kinh nghiệm sống và giữ một sợi dây nối mỗi gia đình với tiếng mẹ đẻ, với quê hương, với nhau.
Chặng đường 43 năm đã đi qua năm đời chủ nhiệm, với biết bao đổi thay của cộng đồng và nghề báo. Mỗi người tiếp nối đều có những khó khăn riêng. Với chủ nhiệm hiện tại - ThS Nguyễn Văn Phong, thử thách lớn có lẽ là giữ cho một tờ báo giấy tiếp tục đến được với bạn đọc giữa thời buổi công nghệ số bùng nổ. Tin tức hiện lên trên điện thoại từng phút; người ta quen nghe, quen xem, quen lướt nhanh hơn là ngồi xuống đọc hết một bài viết.
Đó là nhịp sống của thời đại, và Dân Việt News cũng phải học cách bước cùng nhịp sống ấy. Nhưng giữa muôn vàn thông tin đến rồi đi, trang báo giấy vẫn có một chỗ đứng riêng. Người đọc có thể gấp góc một trang mình yêu thích, đưa bài viết cho người thân, giữ lại một địa chỉ dịch vụ hữu ích. Một tờ báo đi từ phòng khách sang bàn ăn, từ tay cha mẹ đến tay con cái. Nó ở đó đủ lâu để một câu chuyện được đọc chậm hơn, được nghĩ sâu hơn và đôi khi mở đầu cho một cuộc trò chuyện trong gia đình.
Với người xa xứ, những cuộc trò chuyện ấy quý biết bao. Có khi chỉ từ một chữ Việt thân quen trên mặt báo, người cha nhớ lại cách ông bà mình từng gọi tên một loài cây. Có khi một câu dân ca khiến người mẹ kể cho con nghe về quê ngoại. Có khi một bài viết về món ăn, phong tục hay một miền đất cũ làm cả nhà ngồi lại, mỗi người góp thêm một mảnh ký ức. Tờ báo không thể thay gia đình truyền lại văn hóa, nhưng có thể trao cho gia đình một lý do để bắt đầu.
Bởi vậy, Dân Việt News luôn mong những trang báo của mình gần với đời sống. “Kỹ năng làm vườn” cùng người đọc bước ra luống rau, góc sân, chia sẻ niềm vui chăm một cây trồng trên đất Úc. “Tôi yêu tiếng nước tôi” nhắc ta nâng niu vẻ đẹp của lời ăn tiếng nói đã theo mình từ thuở nằm nôi. “Vườn văn Dân Việt News” dành chỗ cho thơ, cho văn, cho câu dân ca và những rung động khó nói thành lời. Trong “Chuyện đời” hay
“Mỗi tuần một chuyện”, bạn đọc có thể bắt gặp niềm vui, nỗi nhọc nhằn, sự tử tế và cả những góc khuất khiến ta giật mình nhìn lại chính mình. Các mục “Thời sự nóng”, “Kinh nghiệm xa gần” giúp mỗi gia đình theo dõi những điều đang diễn ra quanh cộng đồng và ngoài xã hội.
Một tờ báo của mọi nhà phải đủ gần để người đọc thấy bóng dáng mình trong đó. Người làm vườn tìm được một kinh nghiệm có ích. Người mới đến Úc tìm được một thông tin cần thiết. Người đã sống ở đây nhiều năm gặp lại một câu thơ, một cách nói, một nếp nghĩ tưởng mình đã để quên. Người trẻ đọc để hiểu thêm thế hệ cha mẹ; người lớn tuổi đọc để cảm thấy tiếng Việt vẫn đang được yêu thương, sử dụng và tiếp nối.
Để làm nên những trang báo ấy, ban biên tập đọc, sửa và gọt tỉa từng bài. Một chi tiết cần được kiểm tra. Một ý tưởng cần được làm rõ. Một câu văn cần bớt đi để bài viết dễ hiểu hơn; một câu khác cần được giữ lại vì chứa đựng tiếng nói chân thành của người viết. Công việc ấy lặng lẽ, có khi không hiện ra trước mắt bạn đọc, nhưng là cách người làm báo gìn giữ sự trung thực và trân trọng người đọc của mình.
Dẫu vậy, chỉ riêng nỗ lực của Chủ nhiệm và Ban biên tập thì chưa đủ. Để một tờ báo giấy được in ra, được gửi đi và đến tay người đọc đều đặn, cần sự chung tay của cả cộng đồng. Mỗi kỳ báo có chi phí giấy, in ấn, phát hành; có thời gian và công sức của những người viết, biên tập, sắp trang, chuyển báo. Đằng sau một trang giấy nhẹ trên tay người đọc là một gánh nặng tài chính không hề nhẹ đối với những người gìn giữ tờ báo.
Vì thế, Dân Việt News biết ơn các nhà quảng cáo đã đồng hành. Có thể mỗi mẫu quảng cáo chỉ là một phần đóng góp nhỏ, nhưng đúng như cách nói mộc mạc của người Việt, “của ít lòng nhiều”. Sự hiện diện của các doanh nghiệp, shop tiệm và người làm dịch vụ trên trang báo giúp san sẻ phần nào chi phí in ấn. Với những người làm báo, đó còn là lời nhắn rằng tờ báo này đáng được duy trì.
Sự đồng hành ấy cũng bắt đầu từ một mối quan hệ rất gần gũi. Một gia đình tìm thấy dịch vụ mình cần; một cửa tiệm giới thiệu được công việc của mình đến cộng đồng; và tờ báo có thêm điều kiện để tiếp tục phát hành. Khi những người kinh doanh trong cộng đồng nâng đỡ một tờ báo cộng đồng, họ đang góp sức giữ một nơi mà tiếng Việt được viết, được đọc và được trân trọng.
Còn với bạn đọc, sự đón nhận thường ngày là nguồn động viên lớn nhất. Xin hãy mở tờ báo ra, đọc một bài mình quan tâm, chia sẻ một trang hay cho người thân, góp ý khi thấy điều gì cần làm tốt hơn. Ai có kinh nghiệm làm vườn, một câu chuyện đời, một bài thơ, một ký ức đẹp hay một điều tâm huyết muốn gửi đến cộng đồng, xin hãy cùng viết. Dân Việt News sẽ sống phong phú hơn khi trên trang báo có tiếng nói của nhiều người Việt, nhiều thế hệ, nhiều miền quê.
Cộng đồng cũng là người thầy của tờ báo. Từ lời góp ý chân tình của bạn đọc, ban biên tập học cách chọn đề tài thiết thực hơn, viết rõ ràng hơn, lắng nghe những mối quan tâm mới. Sự chung tay ấy không nhất thiết bắt đầu bằng điều lớn lao. Đôi khi, nó chỉ là một người đọc giữ lại tờ báo cho cha mẹ, một người chủ tiệm đặt vài tờ ở nơi khách dễ lấy, hay một em nhỏ lần đầu gửi đến tòa soạn bài viết bằng tiếng Việt của mình.
Giữ tiếng Việt nơi xa xứ là một công việc bền bỉ. Chúng ta giữ tiếng Việt khi nói với con một lời yêu thương, khi dạy cháu tên một món ăn quê nhà, khi đọc cùng nhau một câu thơ. Và chúng ta cũng giữ tiếng Việt khi còn viết, còn in, còn đọc những trang báo dành cho cộng đồng mình. Chữ viết lưu lại cách một thế hệ đã sống, đã nghĩ, đã thương nhớ và hy vọng. Mai này nhìn lại, con cháu có thể thấy trên những trang báo ấy dấu chân của người Việt trong những năm tháng dựng xây cuộc sống tại Úc.
Gần nửa thế kỷ đi qua, Dân Việt News vẫn tiếp tục hành trình của mình bằng sự tận tâm của người làm báo và sự nâng đỡ của những tấm lòng. Tờ báo mong được bước vào mỗi mái nhà như một người bạn: mang đến thông tin hữu ích, một câu chuyện đáng nghĩ, một chút niềm vui và một chút hơi ấm quê hương.
Nếu Dân Việt News được bạn đọc đón chờ, được các nhà quảng cáo tiếp sức, được những người yêu tiếng Việt góp bài và góp ý, tờ báo sẽ còn có thể đi xa hơn. Rồi qua năm tháng, mỗi số báo được giữ lại sẽ thành một mảnh ký ức chung. Một bảo vật của người xa xứ không phải vì tờ giấy ấy đắt giá, mà vì trên đó có tiếng nói của cộng đồng, có tình người, có quê hương được gìn giữ bằng từng con chữ.
Dân Việt News – tờ báo của mọi nhà. Ước ao ấy chỉ có thể thành hình khi mỗi gia đình xem tờ báo là một phần của mình: cùng đọc, cùng viết, cùng nâng đỡ và cùng trao lại cho thế hệ mai sau.
BBT - Dân Việt News
